🌑 Tarla Satışında Gelir Vergisi Hesaplama

aJLb. Gayrimenkul almak yerine paranın bankada değerlendirilmesi durumunda, genellikle elde edilen gelirden kaynakta vergi kesildiğinden stopaj bu gelirlerin ayrıca beyanı söz konusu olmuyor... Gayrimenkul son yılların gözde yatırım araçlarından biri. Alıp kiraya veriliyor, iyi bir kazanç sağlayacağı düşünüldüğü dönemde de satılıyor. Gayrimenkul almak yerine paranın bankada değerlendirilmesi durumunda, genellikle elde edilen gelirden kaynakta vergi kesildiğinden stopaj bu gelirlerin ayrıca beyanı söz konusu olmuyor. Ama gayrimenkul satışından sağlanan kazancın, alım tarihine veya kazancın tutarına göre bazı durumlarda beyan edilmesi gerekebiliyor. Gerek elde tutma süresinin belirlenmesi, gerekse de kazancın doğru olarak hesaplanabilmesi için gayrimenkulun alım tarihinin doğru olarak tespit edilmesi çok önemli. Maliye Bakanlığı tarafından geçtiğimiz ayın sonlarında yayınlanan sirküler ile çeşitli durumlarda gayrimenkulun iktisap edinim tarihinin nasıl belirleneceğine ilişkin açıklamalar nedirGayrimenkul taşınmaz Medeni Kanun'da esas niteliği bakımından bir yerden başka bir yere taşınması mümkün olmayan dolayısıyla yerinde sabit olan mallar olarak tanımlanıyor. Gelir Vergisi Kanunu açısından ise arazi ve binalar ile gayrimenkul olarak tapuya tescil edilen haklar, madenler, taş ocakları, gemiler gibi kıymetler gayrimenkul olarak kabul alınanlarda vergi yokGayrimenkullerin, gerçek kişiler tarafından ticari faaliyet kapsamı dışında satılmasından sağlanan kazançlar, "değer artış kazancı" olarak kabul ediliyor. İvazsız olarak miras veya bağış edinilen gayrimenkullerin satılmasından sağlanan kazançlar ise tutan ne olursa olsun vergiye tabi değildir. Yani bir kişi kendisine miras kalan gayrimenkulu satması halinde, satış bedeli ne olursa olsun gelir vergisi ödemesi söz konusu şekilde edinilen gayrimenkullerin, edinim tarihinden başlayarak en az beş yıl geçtikten sonra elden çıkarılmasından sağlanan kazançlar da gelir vergisinden istisnadır. Bu sürenin gün olarak hesaplanması gerekiyor. Örneğin 15 Nisan 2008 tarihinde alınan bir gayrimenkulun 15 Nisan 2013 tarihinden sonra satılması durumunda kazanç kaç lira olursa olsun, beyanname verilmesi ve vergi ödenmesi istisna süresi 1 Ocak 2007 tarihinden önce alınmış olan gayrimenkuller için dört yıl olarak uygulandı. Buna göre 1 Ocak 2007'den önce alınmış olan gayrimenkullerin 2011 yılında satılması durumunda kazanç kaç lira olursa olsun bu kazanç üzerinden vergi sürede satılırsa vergi ödenmesi 2011 yılında, alım tarihinden itibaren beş yıl dolmadan satılırsa, elde edilen kazancın vergisinin ödenmesi gerekiyor. Ancak bu kazançlar için 19 bin liralık bir istisna da söz konusu. Kazanç bu tutarın altında ise beyanname vermeye gerek yok. Bu tutan aşan bir kazanç elde edilmesi durumunda ise aşan kısmın gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilerek, vergisinin ödenmesi hesaplanırken enflasyonun etkisinin yok edilmesi de mümkün. Bu yönteme kısaca "endeksleme" diyoruz. Türkiye İstatistik Kurumu TÜİK tarafından her ayın başında bir önceki ayın enflasyon oranının hesaplanmasında kullanılan üretici fiyat endeksleri ÜFE açıklanıyor. Bu endekslere TÜİK'in internet sitesinden satıldığı aydan bir önceki ayın ÜFE'sinin, alındığı aydan bir önceki ayın ÜFE'sine bölünmesi suretiyle bulunan artış oranı ile alış bedelinin çarpılması suretiyle gayrimenkulun alış bedeli enflasyon oranı kadar yükselmiş oluyor. Bu şekilde bulunan yeni alış bedeli ile satış bedeli arasındaki farktan, giderler de düşüldükten sonra gayrimenkul satışından sağlanan net kazanç bulunuyor. Ancak bu uygulamadan yararlamlabilmesi için endeks farkının yüzde 10'dan fazla olması şart. Aksi halde kazancın, satış bedelinden ilk alış bedeli ve giderlerin düşülmesi suretiyle hesaplanması gerekirse, beş yıldan önce satılan gayrimenkulerden sağlanan ve yukarıda belirttiğimiz şekilde hesaplanan kazançtan, 19 bin liralık istisna düştükten sonra bir tutar kalması durumunda, bu kazancın ertesi yıl Mart'in 25'ine kadar verilecek beyanname ile beyan edilmesi ve hesaplanan verginin iki taksitte ödenmesi gerekiyor. Beş yıl dolduktan sonra satılması durumunda ise bu hesaplamaların hiç birini yapmaya gerek yok. Çünkü kazanç kaç lira olursa olsun gelir vergisine tabi tarihi önemliBeş yıllık sürenin doğru olarak hesaplanması çok önemli. Ama bu her zaman çok kolay olmuyor. Örneğin kat karşılığı müteahhide arsa verilmesi ya da uzun yıllar taksit ödedikten sonra kooperatiften gayrimenkul alınması halinde, alım tarihi olarak hangi tarih dikkate alınmalı Maliye Bakanlığı tarafından geçtiğimiz ayın sonlarında yayınlanan sirkülerde bu ve buna benzer durumlarda iktisap tarihinin ne olacağına ilişkin açıklamalar yapıldı. Bu sirkülerde daha önceden bireysel olarak verilmiş olan görüşlerin toparlandığı veya kullanıma başlama tarihiSatın alman yada kat karşılığı müteahhide veya kooperatife verilen arsa karşılığında alınan gayrimenkullerin tapuya tescil tarihi, iktisap edinim tarihi olarak kabul ediliyor. Bazen tapuya tescilden önce gayrimenkulun sahibinin fiilen kullanımına bırakıldığı durumlar da olabiliyor. Bu durumun tahsis belgesi, teslim tutanakları, su, elektrik, telefon, doğalgaz faturaları ve benzeri belgelerle kanıtlanması halinde, alış tarihi olarak fiilen kullanıma bırakılma tarihi kabul karşılığı arsa teslimiArsa daire karşılığı olarak müteahhide verilebilir. Bu uygulamaya sıklıkla rastlıyoruz. Müteahhit arsa üzerinde bina inşa eder ve arsa sahibine baştan anlaşılan sayıda daire veya dükkan verir. Alınan bu daire ve dükkanların satılması halinde alış tarihinin ne olduğu konusunda farklı görüşler bulunuyordu. Maliye Bakanlığı sirkülerde bu konu hakkındaki görüşünü aşağıdaki örnekle yılında satın alınan arsa 2005 yılında kat karşılığı olarak müteahhide verilmiş ve bunun karşılığında alınan gayrimenkuller, 25 Nisan 2007 tarihinde tapuya tescil edilmiştir. Bu durumda kat karşılığı alınan gayrimenkuller yeni iktisap olarak kabul edilecek ve iktisap tarihi olarak tapuya tescil tarihi 25 Nisan 2007 esas tashihiCins tashihi değişikliği, bir taşınmaz malın cinsinin yapısız iken yapılı veya yapılı iken yapışız hale; bağ, bahçe, tarla vb. iken arsa; arazi iken, bağ, bahçe vb. duruma dönüştürmek için paftasında ve tapu sicilinde yapılan işlem olarak olarak alman bir gayrimenkulun belediyelerce ifraz ve taksim işlemine tabi tutulduktan sonra satılması halinde, alım tarihi olarak arazinin alındığı tarih değil, belediyenin ifraz işlemi sonucu arsa vasfını kazanarak, cins tashihi yapıldığı tarihin esas alınması irtifakıkat mülkiyetiÖnce kat irtifakı daha sonra da kat mülkiyeti tapusunun alındığı durumda, gayrimenkulun alım tarihi olarak kat irtifakı tapusunun tarihi dikkate bu sirkülerle bakanlığın bir çok tartışmalı konu hakkındaki görüşlerini açıkladığını görüyoruz. Ancak yapılan bir düzenlemede, öncelikle temel kuralların açıklanması ve daha kolay anlaşılmasını temin etmek üzere örneklere yer verilmesi gerekmektedir. Oysa bu sirkülerde bir çok konu hakkındaki açıklamaların örnekle yapıldığı görülüyor. Örneğin kat karşılığı arsa teslimi gibi çok önemli ve yıllardır İdare ile mükellef arasında ihtilaflara neden olmuş bir konu sadece örnekle açıklanmıştır. Burada, arsanın müteahhide verilmesi ve karşılığında alman gayrimenkulun satılması işlemlerinin ayrı birer teslim . olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği, böyle bir durumun oluşturacağı vergisel sonuçlar, teslim alınan gayrimenkulun alış bedelinin nasıl belirleneceği ile ilgili açıklamalar verilen örnekte kat karşılığı alman gayrimenkuller yeni iktisap olarak kabul ediliyor. Dolayısıyla iktisap tarihinin arsa karşılığında alınan gayrimenkulun tapuya tescil tarihi olması gerektiği belirtiliyor. Bakanlığın görüşü eskiden de bu yöndeydi. Ancak bu konuya ilişkin 2004 tarihli Danıştay Vergi Dava Daireleri Genel Kurul Kararı 'nda, arsa üzerine gayrimenkul inşa edilmesinin servetin değerlendirilmesi, servetin biçim değiştirmesi anlamına geldiği, dolayısıyla arsa karşılığı alınan gayrimenkullerin alım tarihi olarak arsanın alım tarihinin dikkate alınması gerektiği İdaresi kat karşılığı alınan gayrimenkulleri yeni bir edinim olarak kabul etmekle beraber ivazsız olarak alınan örneğin miras yoluyla arsanın müteahhide verilmesinden elde edilen gayrimenkullerin satışından sağlanan kazancın değer artış kazancı kapsamına girmediğini söylüyor. İvazsız olarak edinilen arsa ile ilgili olarak yukanda belirtilen Mahkeme kararma paralel olarak servetin biçim değiştirdiği anlayışının benimsendiği, iki ayrı teslim olarak kabul edilmediği görülüyor. Miras yoluyla edinilen arsanın üzerine yapılan gayrimenkuUeri yeni iktisap olarak saymazken, ivazlı edinimlerde bu işlemi yeni iktisap olarak değerlendirmesi sirkülerdeki çelişkiyi gözler önüne Köprü/Ekonomist Konut Kira Gelirleri İçin Ne Kadar Vergi Ödemeliyim? 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’na göre; yıl içinde elde ettiğiniz konut kira gelirleriniz için, ne kadar vergi ödemeniz gerektiğini “Kira Gelir Vergisi Hesaplama” Uygulamamızla kolaylıkla hesaplayabilirsiniz. “Gerçek” veya “Götürü” gider yöntemlerinden birini seçerek, ilgili yıl için toplam kira gelirinizi, varsa kira dışı vergiye tabi gelirlerinizi ve belgeleyebileceğiniz indirimlerinizin girişlerini yaparak ödemeniz gereken vergi tutarını uygulamamız üzerinden öğrenebilirsiniz. “Kira Gelir Vergisi Hesaplama” Uygulaması ile ödeyeceğiniz vergi miktarını öğrendikten sonra Vergi Dairelerine ya da Gelirler İdaresi Başkanlığı’nın İnternet Sitesi’ne beyannamenizi verebilirsiniz. Kira Gelir Verginizi, Mart ve Temmuz ayları olmak üzere iki eşit taksitte ödeyebileceksiniz. KİRA GELİR VERGİSİ HAKKINDA Kira Geliri Nedir? + Kira geliri, taşınır yada taşınmaz malları başkalarına yararlandırmak için günlük, aylık ya da yıllık olarak alınan bedeldir. Sahip olunan konut ya da iş yeri gibi mülklerin kullanımı veya işgali için alınan bir ödemedir. -Kira Gelir Beyannamesi Ne zaman, Nereye Verilir? + Her yıl düzenli olarak kira gelir beyannamesi verilmelidir. Kira vergisi mükellefleri kira beyannamelerini 31 Mart akşamına kadar online olarak ya da şahsen vergi dairesine giderek verebilirler. Belirlenen süre dolmadan verilmelidir aksi takdirde ceza ödemek durumunda kalınır. -Kira Gelir İstisnası Nedir? + Kira gelirinden alınan vergiden belli bir tutarın muaf tutulmasına denir. 2020 için bu tutar lira iken 2021 yılı için kira gelirlerinin liraya kadarı istisnaya dahildir. Bu tutardan daha az olan kira gelirleri, gelir vergisinden muaftır. Bu tutardan daha fazla olan gelir vergisi istisna tutulan kısımdan alınmaz. İstisnaya tabi tutulan tutardan daha fazla elde edilen kira gelirleri hiç beyan edilmezse veya eksik beyan edilirse istisnadan faydalanmaya izin verilmez. -Konut Kira Geliri Olup, Kira ya da Lojmanda Oturanlar İndirim Alabilirler mi? + Kendi evini veren biri kendisi de kirada kalıyorsa indirim avantajına sahiptir. Eğer lojmanda belli bir kira karşılığında oturuluyorsa indirimden ancak böyle yararlanılabilir. Kira vergisi, tahsil ettiği kiradan ödediği kira bedeli düşülerek hesaplanır. -Konuta Birden Fazla Kişinin Ortak Olması Durumunda Beyanname Nasıl Verilir? + Konuta ortak olan her bir kişinin hissesine denk gelen o yıl için belirlenen istisna sınırını geçmesi durumunda istisna tutarının üstünde bir kira geliri alan ortaklar için beyan etme söz ortak ya da ortaklar tarafından beyanname verilmesi halinde, söz konusu her bir ortak konut kira gelirlerine uygulanan istisnadan ayrı ayrı yararlanabilecektir. -2021'de uygulanacak gelir vergisi tarifesi ne kadardır? + Kira vergisi alınırken Türk Lirasına kadar olan kira gelirleri için yüzde 15 oranında ödeme alınır. Türk Lirası tutarındaki 2021 Kira Vergisi için ilk lirasından Türk lirası ve fazlası için yüzde 20 oranında bir bedel alınır. Türk Lirasına kadar olan kira gelirinden lirası için 9400 lira fazlası için yüzde 27 oranında vergi alınır. lira kira gelirinin 130 binlik kısmından 30. 190 TL, fazlası için yüzde 35 oranında vergi alınır. TL'den daha fazla olan kira gelirlerinden lirası için TL ve fazlası için yüzde 40 oranında bir vergi ödemesi alınır. -Kira Gelir Vergisi Ödeme Tarihleri Nedir? + 1 Ocak - 31 Mart dönemi için kira gelir mükellefleri vergi ödemesi için beyannameleri mart ayının ilk gününden son günü akşamına kadar e- devlet uygulaması üzerinden ya da vergi dairelerine verirler. Eğer beyanname vermenin son günü resmi tatil günlerine denk gelirse sonraki ilk iş gününde beyanname verilmiş takvim yılı içinde ayrılanlar ülke dışına çıkılan tarihten 15 gün içinde beyanname vermelidir. Ölüm durumunda mirasçılar ölüm tarihinden itibaren 4 ay içinde beyanname verilir. -Kira Gelir Vergisi Muafiyeti Kimler İçin Geçerlidir? + 2021 yılı içerisinde 7000 liradan daha az kira geliri elde edenler kira gelir vergisinden muaf olacaklar. Beyanname vermeleri gerekmeyecek ve vergi ödemeyecek. Hissedarlar için de 7000 TL tutarı geçerli. -Kira gelir vergisi nasıl hesaplanır? + Vergi tutarı hesaplanırken ilk olarak istisnaya tabi tutulan kısımlar konut kira gelirleri toplamından düşülür. Geriye kalan kısımdan yapılan giderler çıkarılır ve girdiği dilime göre o yıl için belirlenen oranlar üzerinden kira gelir vergisi hesaplanır. Ayrıca bir de damga vergisi ödenmektedir. -Kira gelirinde istisna uygulaması nedir? + Yalnızca konutlardan elde edilen kira gelirleri üzerinde istisna uygulaması söz konudur. Konut ve iş yerinden alınan kira gelirlerinin beyanı halinde istisna iş yeri kira gelirine değil konut kira gelirine uygulanır. -Kira gelir vergisi beyannamesi nedir? + Belirlenmiş sınırı geçen mülk ya da mesken üzerinden kira gelirine sahip olanların devlete kira geliri ödemesi yapmak zorunda olduğu vergi türü kira gelir gelir vergisi beyannamesi ise mülk sahiplerinin önceden belirlenmiş tutarları geçen kira gelirlerini devlete bildirmesidir. -Kira gelir vergisi hesaplama yaparken düşülmesi gereken masraflar + Hesaplama yöntemleri götürü gider ve gerçek gider olarak ikiye ayrılır. Götürü gider yöntemi kira geliri üzerinden standart yüzde 15 oranında gider düşülmesidir. Faturası olan giderlerin alınan kira bedelinden düşüldüğü yöntem ise gerçek gider yöntemidir. Şayet gerçek gider yöntemi seçilirse asansör giderleri, su, aydınlatma ısıtma, gayrimenkul için çekilen kredi faiz ödemeleri, amortisman giderleri, sigorta ve idare giderleri, tazminatlar, kanuna dayalı zarar, belediyeye ödenen vergi, resim, harç, katılma payları faturaları olmaları koşuluyla gider olarak gösterilebilir ve masraf olarak kira gelirleri varsa belli bir kısmı istisnaya uğrayacaktır. İş yeri için ödenmiş stopaj varsa bu bedel de düşülecektir. -Toplu alınan ödemeler hangi dönemde beyan edilmeli? + Mart ayında beyan edilmelidir. İşletmeler ve kişiler 1 Mart- 31 Mart tarihleri arasında kira gelirlerini devlete bildirmelidir. Toplu şekilde alınan kira ödemeleri alınan takvim yılının değil ödenmesi gereken yılın geliri sayılır. Her biri alınması gereken yılın vergi oranlarına göre hesaplanır. -Döviz cinsi kira tahsilatlarını nasıl beyan etmeliyim? + Döviz şeklinde alınan kira ödemeleri Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası'nın belirlediği kur üzerinden Türk lirasına çevrilir. Beyannamede çevrilen tutar üzerinden vergilendirme yapılır. -Kira ödemeleri hangi durumda bankaya yapılır? + 2008 yılından itibaren konut ve iş yeri kira gelirlerinin banka aracılığı ile ödenmesi Maliye Bakanlığı'nın tebliği ile zorunlu hale getirilmişti. Konutlar için 500 TL ve üzeri, iş yerleri için tüm kira ödemeleri PTT ya da banka ile ödemek zorunludur. -2021 yılı için kira geliri vergi dilimleri nedir? + Cumhurbaşkanı yetkisini kullanarak gelir vergisi için uygulanacak oranları değiştirmemiştir, yeniden değerleme oranında göre 2021 kira vergisi dilimleri TL'ye kadar yüzde 15, TL'nin TL'si için TL, fazlası için yüzde 20, TL'nin TL'si için TL, fazlası için yüzde 27, TL'nin TL'si için TL, fazlası için yüzde 35, TL'den fazlasının TL'si için TL, fazlası için yüzde 40 olarak güncellenmiştir. -Kiraladığım varlıklar için yaptığım giderleri vergiden indirebilir miyim? + Bazı giderler kira beyannamesinde indirim kalemi olabilir. Zarar, ziyan ve tazminatlar, sahibi bulundukları konutları kiraya verenlerin kirayla oturdukları konutların kira bedeli, bakım ve idame giderleri, kira ile tuttukları mal ve hakları kiraya verenlerin ödedikleri kiralar ve diğer giderler, onarım giderleri, harcamalara katılma payları, amortismanlar, emlak vergisi, çevre temizlik vergisi, şerefiyeler, Konut olarak kiraya verilen bir adet gayrimenkulün iktisap yılından itibaren 5 yıl süre ile iktisap bedelinin yüzde 5’i, Kiraya verilen mal ve haklara ait sigorta giderleri, faiz giderleri, idare giderleri, aydınlatma, ısıtma, su ve asansör giderleri ve vergi cezaları ve kiralanmayan mal ve haklarla ilgili giderlerde indirim söz konusu olmaz. Gider olarak gösterilebilen kalemler arasında değildir. -İş yeri kiralamaları için beyanname verme sınırı nedir? + İş yerinden kira elde edenler için kira geliri vergi hesaplaması değişti. Brüt- stopaj dahil iş yeri kira gelirinde beyan sınırı 49 bin lira oldu. Bu bedelin altındaki kira gelirlerinin beyan edilmesi gerekli değil. Eğer stopaja konu olmayan iş yeri kira gelirlerinde yani basit usulde vergilendirme yapılan esnafa kiralamada olduğu gibi liralık beyanname sınırı söz konusu olacak. - Kira geliri istisna tutarı 2020 yılında elde edilecek konut kira gelirlerinin lirası gelir vergisinden müstesna. 2019 yılı gelirleri için bu tutar lira idi. İstisnadan yararlanabilenler için bu tutarı geçmeyen konut kira gelirlerinin beyan edilmesi gerekmiyor. Kira gelirinin bu tutarı geçmesi halinde ise bu kısım gelir vergisinden tutarının üzerinde gelir elde edilmesine rağmen beyan edilmemesi veya eksik beyan edilmesi durumunda, istisnadan yararlanma hakkı ortadan kalkıyor. Taşınmaz alım satım kazançlarında istisna Gelir Vergisi Kanunu’na göre, satın alma tarihinden itibaren beş yıl içinde yapılan taşınmaz satışından elde edilen kazançlar gelir vergisine tabi. 2020 yılında taşınmaz mal satışından elde edilen kazançların liralık kısmı gelir vergisinden istisna. Bu tutar 2019 yılında elde edilen kazançlar için lira idi. Bazı gelirler için beyan sınırları 2020 yılında elde edilen, vergi kesintisine tabi tutulmamış veya istisnaya konu olmayan menkul ve gayrimenkul sermaye iratlarında beyan sınırı lira. Yurt içinde elde edilen alacak faizleri veya yurt dışında elde edilen faizler bu kapsamda. Gelirin beyan sınırını geçmesi halinde, geçen kısmın değil gelirin tamamının 2021 yılında verilecek beyannameye dahil edilmesi yılında elde edilmiş olan, vergi kesintisine tabi tutulmamış menkul ve gayrimenkul sermaye iratlarına ilişkin beyan sınırı lira idi. Veraset ve intikal vergisi istisna tutarları Bağışlar ve miras kalan değerler nedeniyle hesaplanan veraset ve intikal vergisi matrahından indirilecek istisna tutarları 2020 yılı için aşağıdaki gibi. Engellilik indirimi tutarları Çalışma gücünü belli ölçüde kaybeden ücretlilerle serbest meslek erbabı engellilik indiriminden yararlanabiliyor ve gelirlerinin bir kısmı bu çerçevede gelir vergisine tabi tutulmuyor. Ayrıca, bakmakla yükümlü olunan özürlü kişi varsa, ücretli ve serbest meslek erbabı, bu kişiler için de indirimden yararlanılabiliyor. 2020 yılında dikkate alınacak engellilik indirimi tutarları aşağıdaki gibi oldu- Çalışma gücünün % 80’inin kaybedenler için Çalışma gücünün % 60’ını kaybedenler için 790 Çalışma gücünün % 80’inin kaybedenler için 350 lira. Vergiden müstesna harcırah tutarları Çalışanlara verilen gündeliklerin aynı aylık seviyesindeki Devlet memurlarına verilen gündelikler kadar olan veya Devletçe verilen gündeliklerin en yüksek haddini aşmayan kısmı gelir vergisinden istisna. Devlet memurlarına verilen yurt içi gündelik tutarları Bütçe Kanunu’yla, yurt dışı gündelik tutarları ise Cumhurbaşkanı Kararıyla belirleniyor ve bu tutarlar özel sektörde çalışanlar için de vergiden müstesna harcırah tutarını belirliyor. 2020 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu’nun eki H-Cetveliyle belirlenen tutarlar çerçevesinde, personele yurt içi seyahatler nedeniyle ödenen harcırah gündeliğinin 66,85 liralık kısmı gelir vergisinden istisna. Yurt dışına yapılacak seyahatlerde personele ödenecek gündeliğin vergiden istisna edilecek kısmı son olarak tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Bakanlar Kurulu kararıyla belirlendi. tarih ve 714 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla bu tutarların 2019 yılında da uygulanması öngörüldü. Tutar gidilen ülkeye göre değişiyor. KKTC’ye yapılacak yolculuklar için ise tutar halen 161,15 lira. Sosyal güvenlik primine esas kazançların alt ve üst sınırları Sosyal güvenlik mevzuatı uyarınca, sosyal güvenlik primine esas tutulan günlük kazancın alt sınırı, asgari ücretin otuzda biri, üst sınırı ise günlük kazanç alt sınırının 7,5 yılında uygulanacak olan, sosyal güvenlik primi, işsizlik sigortası primi ve sosyal güvenlik destek primine esas kazançların alt sınırı aylık lira, üst sınırı ise liradır. Vakıflara vergi muafiyeti tanınması Bakanlar Kurulunca vakıflara “vergiden muaf vakıf” statüsü verilebiliyor. Bu statünün verildiği vakıflar, statünün verdiği ayrıcalıklı konum yanında, başta bunlara yapılan bağışların bağış yapanlarca belirli ölçüde matrahtan indirimi olmak üzere çeşitli vergi ayrıcalıklarına da kavuşuyor. Vakıfların vergiden muaf vakıf sayılabilmesinde, diğer koşulların yanında, talepte bulunan vakıfların belirli bir gelir getirici malvarlığına ve yıllık gelire sahip olmaları malvarlığı ve gelir tutarları yıllar itibariyle değişiyor. 2020 yılında vergi muafiyeti talebinde bulunacak vakıfların vergi muafiyeti talebinde bulundukları tarihte en az;- lira gelir getirici mal varlığına ve - lira yıllık gelire kamu kaynaklı yardımlar ve bağışlar hariçsahip olmaları gerekiyor. Faaliyet süresi 6-12 ay olan vakıflar için bu tutarlar iki kat olarak aranıyor. Fatura düzenleme sınırı 2019 yılında lira olan fatura düzenleme sınırı 2020 yılı için lira göre, 2019 yılında nihai tüketicilere yapılan liradan daha küçük tutarlı satışlar için, müşterinin de istememesi koşuluyla, fatura düzenleme zorunluluğu yoktur. Bu satışlar için perakende satış fişi düzenlenmesi mümkündür. Doğrudan gider yazma sınırı Satın alınan demirbaşlar için, doğrudan gider yazma sınırı, 2020 yılı için göre, 2020 yılında satın alınan demirbaşlardan bedeli bu tutarı aşmayanlar doğrudan gider kaydedilebilir. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI KAYSERİ VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü Sayı 50426076-120[94-2015/20-574]-189 Konu Vergi mükellefi olmayan köylüden kiralanan tarla için, gelir stopaj, KDV ve damga vergisi uygulaması. İlgide kayıtlı özelge talep formunda, Şirketinizin faaliyet konusu ile ilgili olarak vergi mükellefi olmayan köylüden sözleşme karşılığı tarla kiraladığını ve bu tarlaya ekim yaparak zirai faaliyette bulunacağından bahisle, söz konusu kiralama işlemi ile ilgili olarak gelir vergisi yönündan stopaj oranı, katma değer vergisi KDV uygulaması ve damga vergisi mükellefiyetiniz hususlarında Başkanlığımız görüşü talep edilmiştir. 1- GELİR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında; kamu idare ve müesseseleri, iktisadi kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadi işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya zirai işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçilerin, söz konusu maddelerde bentler halinde sayılan ödemeleri avans olarak ödenenler dahil nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaları gerektiği hüküm altına alınmıştır. Aynı Kanunun 70 inci maddesinde; “Aşağıda yazılı mal ve hakların sahipleri, mutasarrıfları, zilyedleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları tarafından kiraya verilmesinden elde edilen iratlar gayrimenkul sermaye iradıdır 1. Arazi, bina Döşeli olarak kiraya verilenlerde döşeme için alınan kira bedelleri dahildir, maden suları, menba suları, madenler, taş ocakları, kum ve çakıl istihsal yerleri, tuğla ve kiremit harmanları, tuzlalar ve bunların mütemmim cüzileri ve teferruatı; …….” hükmü yer almıştır. Anılan Kanunun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının 5/a bendi uyarınca, Kanunun 70 inci maddesinde yazılı mal ve hakların kiralanması karşılığında yapılan ödemelerden 2006/11449 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı gereğince tarihinden geçerli olmak üzere %20 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılacağı hükme bağlanmıştır. Ancak, 70 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca, bu maddede yazılı mal ve hakların ticari veya zirai bir işletmeye dahil bulunması halinde bunların iratları ticari veya zirai kazancın tespitine ilişkin hükümlere göre hesaplanacağı tabiidir. Yine aynı Kanunun “Toplama Yapılmayan Haller” başlıklı 86 ncı maddesinin birinci bendinin a alt bendinde; …. kazanç ve iratların istisna hadleri içinde kalan kısmı, c alt bendinde; vergiye tabi gelir toplamının [a ve b bentlerinde belirtilenler hariç] 103 üncü maddede yazılı tarifenin ikinci gelir diliminde yer alan tutarı 2015 yılı için aşmaması koşuluyla, Türkiye’de tevkifata tabi tutulmuş olan; birden fazla işverenden elde edilen ücretler, menkul sermaye iratları ve gayrimenkul sermaye iratları için yıllık beyanname verilmeyeceği, diğer gelirler için beyanname verilmesi halinde de bu gelirlerin beyannameye dâhil edilmeyeceği, anılan bendin d alt bendinde de, bir takvim yılında elde edilen ve toplam tutarı 2015 yılı için aşmayan, tevkifat ve istisna uygulamasına konu olmayan menkul ve gayrimenkul sermaye iratları için beyanname verilmeyeceği hüküm altına alınmıştır. Buna göre, ZHF Taşımacılık Hayvancılık Pet. Ürünleri Ltd. Şti. tarafından, vergi mükellefi olmayan şahısdan sözleşme karşılığı yapılan tarla kiralamasının, ticari bir işletmeye dahil olmadığı kabul edilerek elde edilen gelirin gayrimenkul sermaye iradı olarak vergilendirilmesi, adı geçen tarafından yapılacak kira ödemelerinin gayri safi tutarları üzerinden Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının 5/a bendi uyarınca %20 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması, anılan Kanunun 98 inci maddesi uyarınca bu şekilde hesaplanan tevkifatın Şirket tarafından sorumlu sıfatıyla beyan edilmesi, aynı Kanunun 119 uncu maddesinde belirtilen sürelerde ödenmesi gerekmektedir. Öte yandan Gelir Vergisi Kanununun 86 ncı maddesi uyarınca, vergiden muaf şahıs tarafından elde edilen kira gelirinin brüt tutarının Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesinde yazılı tarifenin ikinci gelir diliminde yer alan tutarı 2015 yılı için TL olup, beyanname verme sınırı olan TL’nin aşılıp aşılmadığının tespitinde, gelir vergisi kesintisine tabi brüt kira gelirleri ile mesken kira gelirlerinin gelir vergisinden istisna edilen tutarı aşan kısmı ve bu toplamada beyana tabi başkaca gelirlerinin olup olmadığı hususları birlikte dikkate alınacaktır. aşması halinde kira geliri elde eden kişi tarafından beyan edileceği tabiidir. 2- KDV KANUNU YÖNÜNDEN 3065 sayılı KDV Kanununun; 1/1 inci maddesinde, ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde Türkiye’de yapılan teslim ve hizmetlerin, 1/3-f maddesinde, Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde sayılan mal ve hakların kiralanması işlemlerinin KDV ye tabi olduğu, 17/4-d maddesinde, iktisadi işletmelere dahil olmayan gayrimenkullerin kiralanması işlemlerinin KDV den istisna olduğu, hükme bağlanmıştır. Buna göre; Şirketinizin vergi mükellefi olmayan köylüden sözleşme karşılığı tarla kiralaması işlemi Kanunun 1/3-f maddesine göre KDV nin konusuna girmekle birlikte, söz konusu tarla iktisadi işletmeye dahil olmadığından bu kiralama işlemi Kanunun 17/4-d maddesine göre KDV den istisna olacaktır. 3-DAMGA VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli 1 sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu, 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu hükme bağlanmıştır. Buna göre, 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli 1 sayılı tabloda yazılı kağıtlar damga vergisine tabi bulunmaktadır. İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda, Şirketinizin faaliyet konusu ile ilgili olarak vergi mükellefi olmayan köylülerden sözleşme karşılığı tarla kiraladığınız belirtilerek tarla kiralama sözleşmelerinin damga vergisine tabi olup olmadığı konusunda özelge talep etmenize rağmen yapılan işlem hakkında düzenlenen belge örneklerine yer verilmediğinden 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu yönünden Başkanlığımızca değerlendirme yapılamamıştır. Konuyla ilgili somut olaya dayanan kağıt örneklerinin gönderilmesi halinde, ayrıca değerlendirme yapılabileceği tabiidir. Bilgi edinilmesini rica ederim. * Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun dayanılarak verilmiştir. ** İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir. *** Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır. ÖzelgeVergi Mükellefi Olmayan Köylüden Kiralanan Tarla İçin, Gelir Stopaj, Kdv Ve Damga Vergisi Uygulaması. Yasal internet sitesinde yayınlanmıştır. Yanlızca kaynak gösterilerek kullanılabilir. Vergipedia Tüm hakları saklıdır. Gayrimenkul almak yerine paranın bankada değerlendirilmesi durumunda, genellikle elde edilen gelirden kaynakta vergi kesildiğinden stopaj bu gelirlerin ayrıca beyanı söz konusu olmuyor… Gayrimenkul son yılların gözde yatırım araçlarından biri. Alıp kiraya veriliyor, iyi bir kazanç sağlayacağı düşünüldüğü dönemde de satılıyor. Gayrimenkul almak yerine paranın bankada değerlendirilmesi durumunda, genellikle elde edilen gelirden kaynakta vergi kesildiğinden stopaj bu gelirlerin ayrıca beyanı söz konusu olmuyor. Ama gayrimenkul satışından sağlanan kazancın, alım tarihine veya kazancın tutarına göre bazı durumlarda beyan edilmesi gerekebiliyor. Gerek elde tutma süresinin belirlenmesi, gerekse de kazancın doğru olarak hesaplanabilmesi için gayrimenkulun alım tarihinin doğru olarak tespit edilmesi çok önemli. Maliye Bakanlığı tarafından geçtiğimiz ayın sonlarında yayınlanan sirküler ile çeşitli durumlarda gayrimenkulun iktisap edinim tarihinin nasıl belirleneceğine ilişkin açıklamalar yapıldı. Gayrimenkul nedir? Gayrimenkul taşınmaz Medeni Kanun’da esas niteliği bakımından bir yerden başka bir yere taşınması mümkün olmayan dolayısıyla yerinde sabit olan mallar olarak tanımlanıyor. Gelir Vergisi Kanunu açısından ise arazi ve binalar ile gayrimenkul olarak tapuya tescil edilen haklar, madenler, taş ocakları, gemiler gibi kıymetler gayrimenkul olarak kabul ediliyor. Eskiden alınanlarda vergi yok Gayrimenkullerin, gerçek kişiler tarafından ticari faaliyet kapsamı dışında satılmasından sağlanan kazançlar, “değer artış kazancı” olarak kabul ediliyor. İvazsız olarak miras veya bağış edinilen gayrimenkullerin satılmasından sağlanan kazançlar ise tutan ne olursa olsun vergiye tabi değildir. Yani bir kişi kendisine miras kalan gayrimenkulu satması halinde, satış bedeli ne olursa olsun gelir vergisi ödemesi söz konusu olmayacaktır. Diğer şekilde edinilen gayrimenkullerin, edinim tarihinden başlayarak en az beş yıl geçtikten sonra elden çıkarılmasından sağlanan kazançlar da gelir vergisinden istisnadır. Bu sürenin gün olarak hesaplanması gerekiyor. Örneğin 15 Nisan 2008 tarihinde alınan bir gayrimenkulun 15 Nisan 2013 tarihinden sonra satılması durumunda kazanç kaç lira olursa olsun, beyanname verilmesi ve vergi ödenmesi gerekmiyor. Bu istisna süresi 1 Ocak 2007 tarihinden önce alınmış olan gayrimenkuller için dört yıl olarak uygulandı. Buna göre 1 Ocak 2007’den önce alınmış olan gayrimenkullerin 2011 yılında satılması durumunda kazanç kaç lira olursa olsun bu kazanç üzerinden vergi ödenmeyecektir. Kısa sürede satılırsa vergi ödenmesi gerekebilir. Gayrimenkul 2011 yılında, alım tarihinden itibaren beş yıl dolmadan satılırsa, elde edilen kazancın vergisinin ödenmesi gerekiyor. Ancak bu kazançlar için 19 bin liralık bir istisna da söz konusu. Kazanç bu tutarın altında ise beyanname vermeye gerek yok. Bu tutan aşan bir kazanç elde edilmesi durumunda ise aşan kısmın gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilerek, vergisinin ödenmesi gerekiyor. Kazanç hesaplanırken enflasyonun etkisinin yok edilmesi de mümkün. Bu yönteme kısaca “endeksleme” diyoruz. Türkiye İstatistik Kurumu TÜİK tarafından her ayın başında bir önceki ayın enflasyon oranının hesaplanmasında kullanılan üretici fiyat endeksleri ÜFE açıklanıyor. Bu endekslere TÜİK’in internet sitesinden ulaşılabilir. Gayrimenkulun satıldığı aydan bir önceki ayın ÜFE’sinin, alındığı aydan bir önceki ayın ÜFE’sine bölünmesi suretiyle bulunan artış oranı ile alış bedelinin çarpılması suretiyle gayrimenkulun alış bedeli enflasyon oranı kadar yükselmiş oluyor. Bu şekilde bulunan yeni alış bedeli ile satış bedeli arasındaki farktan, giderler de düşüldükten sonra gayrimenkul satışından sağlanan net kazanç bulunuyor. Ancak bu uygulamadan yararlamlabilmesi için endeks farkının yüzde 10’dan fazla olması şart. Aksi halde kazancın, satış bedelinden ilk alış bedeli ve giderlerin düşülmesi suretiyle hesaplanması gerekiyor. Özetlemek gerekirse, beş yıldan önce satılan gayrimenkulerden sağlanan ve yukarıda belirttiğimiz şekilde hesaplanan kazançtan, 19 bin liralık istisna düştükten sonra bir tutar kalması durumunda, bu kazancın ertesi yıl Mart’in 25’ine kadar verilecek beyanname ile beyan edilmesi ve hesaplanan verginin iki taksitte ödenmesi gerekiyor. Beş yıl dolduktan sonra satılması durumunda ise bu hesaplamaların hiç birini yapmaya gerek yok. Çünkü kazanç kaç lira olursa olsun gelir vergisine tabi değil. Alım tarihi önemli Beş yıllık sürenin doğru olarak hesaplanması çok önemli. Ama bu her zaman çok kolay olmuyor. Örneğin kat karşılığı müteahhide arsa verilmesi ya da uzun yıllar taksit ödedikten sonra kooperatiften gayrimenkul alınması halinde, alım tarihi olarak hangi tarih dikkate alınmalı? Maliye Bakanlığı tarafından geçtiğimiz ayın sonlarında yayınlanan sirkülerde bu ve buna benzer durumlarda iktisap tarihinin ne olacağına ilişkin açıklamalar yapıldı. Bu sirkülerde daha önceden bireysel olarak verilmiş olan görüşlerin toparlandığı görülüyor. Tapu veya kullanıma başlama tarihi Satın alman yada kat karşılığı müteahhide veya kooperatife verilen arsa karşılığında alınan gayrimenkullerin tapuya tescil tarihi, iktisap edinim tarihi olarak kabul ediliyor. Bazen tapuya tescilden önce gayrimenkulun sahibinin fiilen kullanımına bırakıldığı durumlar da olabiliyor. Bu durumun tahsis belgesi, teslim tutanakları, su, elektrik, telefon, doğalgaz faturaları ve benzeri belgelerle kanıtlanması halinde, alış tarihi olarak fiilen kullanıma bırakılma tarihi kabul edilebiliyor. Kat karşılığı arsa teslimi Arsa daire karşılığı olarak müteahhide verilebilir. Bu uygulamaya sıklıkla rastlıyoruz. Müteahhit arsa üzerinde bina inşa eder ve arsa sahibine baştan anlaşılan sayıda daire veya dükkan verir. Alınan bu daire ve dükkanların satılması halinde alış tarihinin ne olduğu konusunda farklı görüşler bulunuyordu. Maliye Bakanlığı sirkülerde bu konu hakkındaki görüşünü aşağıdaki örnekle açıkladı. 1999 yılında satın alınan arsa 2005 yılında kat karşılığı olarak müteahhide verilmiş ve bunun karşılığında alınan gayrimenkuller, 25 Nisan 2007 tarihinde tapuya tescil edilmiştir. Bu durumda kat karşılığı alınan gayrimenkuller yeni iktisap olarak kabul edilecek ve iktisap tarihi olarak tapuya tescil tarihi 25 Nisan 2007 esas alınacaktır. Cins tashihi Cins tashihi değişikliği, bir taşınmaz malın cinsinin yapısız iken yapılı veya yapılı iken yapışız hale; bağ, bahçe, tarla vb. iken arsa; arazi iken, bağ, bahçe vb. duruma dönüştürmek için paftasında ve tapu sicilinde yapılan işlem olarak tanımlanıyor. Arazi olarak alman bir gayrimenkulun belediyelerce ifraz ve taksim işlemine tabi tutulduktan sonra satılması halinde, alım tarihi olarak arazinin alındığı tarih değil, belediyenin ifraz işlemi sonucu arsa vasfını kazanarak, cins tashihi yapıldığı tarihin esas alınması gerekiyor. Kat irtifakıkat mülkiyeti Önce kat irtifakı daha sonra da kat mülkiyeti tapusunun alındığı durumda, gayrimenkulun alım tarihi olarak kat irtifakı tapusunun tarihi dikkate alınacaktır. Değerlendirmelerimiz Yayınlanan bu sirkülerle bakanlığın bir çok tartışmalı konu hakkındaki görüşlerini açıkladığını görüyoruz. Ancak yapılan bir düzenlemede, öncelikle temel kuralların açıklanması ve daha kolay anlaşılmasını temin etmek üzere örneklere yer verilmesi gerekmektedir. Oysa bu sirkülerde bir çok konu hakkındaki açıklamaların örnekle yapıldığı görülüyor. Örneğin kat karşılığı arsa teslimi gibi çok önemli ve yıllardır İdare ile mükellef arasında ihtilaflara neden olmuş bir konu sadece örnekle açıklanmıştır. Burada, arsanın müteahhide verilmesi ve karşılığında alman gayrimenkulun satılması işlemlerinin ayrı birer teslim . olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği, böyle bir durumun oluşturacağı vergisel sonuçlar, teslim alınan gayrimenkulun alış bedelinin nasıl belirleneceği ile ilgili açıklamalar yapılmamıştır. Sirkülerde verilen örnekte kat karşılığı alman gayrimenkuller yeni iktisap olarak kabul ediliyor. Dolayısıyla iktisap tarihinin arsa karşılığında alınan gayrimenkulun tapuya tescil tarihi olması gerektiği belirtiliyor. Bakanlığın görüşü eskiden de bu yöndeydi. Ancak bu konuya ilişkin 2004 tarihli Danıştay Vergi Dava Daireleri Genel Kurul Kararı nda, arsa üzerine gayrimenkul inşa edilmesinin servetin değerlendirilmesi, servetin biçim değiştirmesi anlamına geldiği, dolayısıyla arsa karşılığı alınan gayrimenkullerin alım tarihi olarak arsanın alım tarihinin dikkate alınması gerektiği belirtiliyor. Vergi İdaresi kat karşılığı alınan gayrimenkulleri yeni bir edinim olarak kabul etmekle beraber ivazsız olarak alınan örneğin miras yoluyla arsanın müteahhide verilmesinden elde edilen gayrimenkullerin satışından sağlanan kazancın değer artış kazancı kapsamına girmediğini söylüyor. İvazsız olarak edinilen arsa ile ilgili olarak yukanda belirtilen Mahkeme kararma paralel olarak servetin biçim değiştirdiği anlayışının benimsendiği, iki ayrı teslim olarak kabul edilmediği görülüyor. Miras yoluyla edinilen arsanın üzerine yapılan gayrimenkuUeri yeni iktisap olarak saymazken, ivazlı edinimlerde bu işlemi yeni iktisap olarak değerlendirmesi sirkülerdeki çelişkiyi gözler önüne sermektedir. Köprü/Ekonomist

tarla satışında gelir vergisi hesaplama